Muốn quen nhiều người qua việc làm ban tổ chức tình nguyện cho hội nghề, hãy xin ba loại việc: đứng bàn đón khách, phụ trách đưa đón diễn giả, hoặc giữ giờ cho chương trình; làm tròn việc đó, chào mỗi người bằng tên, và sau sự kiện nhắn cảm ơn đúng những người bạn đã làm việc cùng. Ba việc này đặt bạn vào chỗ người khác phải đến gặp bạn, nên bạn không cần đi bắt chuyện với người lạ. Đó là lý do nhiều người ngại đông lại quen được nhiều người nhất khi đeo thẻ ban tổ chức.
Bài này dành cho người đã sinh hoạt ở một hội nghề hay câu lạc bộ ngành vài lần, thấy ban tổ chức kêu gọi người phụ một buổi gặp, một hội thảo nhỏ, và đang phân vân có nên nhận không, nhận thì làm gì cho có ích cả với nhóm lẫn với mình.
Vì sao người trong ban tổ chức quen người nhanh hơn khách
Ở một buổi gặp của hội nghề, khách đến thường phải tự bắt chuyện. Họ đứng với ly nước, nhìn quanh xem ai trông dễ gần. Người trong ban tổ chức thì ngược lại: khách tự đến hỏi họ chỗ ngồi, giờ bắt đầu, nhà vệ sinh ở đâu, có hoá đơn cho phí tham dự không. Mỗi câu hỏi là một lần chạm mặt, và người ta nhớ ai đã giúp mình trong mười phút đầu bối rối.
Thử hình dung chị A, nhân viên kinh doanh ngành in, vốn ngại đông người. Lần đầu đi hội thảo của hội nghề, chị chỉ nói chuyện được với một người. Lần sau chị xin đứng bàn đón khách, ba tiếng sau chị đã chào tên sáu mươi người, được mười người cảm ơn, và có hai người quay lại bàn lúc giải lao để nói chuyện tiếp.
Ban tổ chức cũng là nơi bạn làm việc thật cùng những người đã gắn bó lâu với hội. Họ thấy bạn đến sớm hay muộn, có xử lý được khi máy chiếu hỏng không, có chịu ở lại dọn dẹp không. Những người này thường là người được hỏi "có ai giới thiệu cho mình được không", và họ sẽ nhớ tới người đã cùng họ xếp ghế lúc bảy giờ sáng.
Điều cần nói rõ: làm tình nguyện không phải là cách để được ưu ái hay được giới thiệu khách ngay. Bạn làm vì nhóm cần người, và quen biết là thứ đi kèm. Ai nhận việc chỉ để đứng gần diễn giả xin danh thiếp, người trong ban sẽ nhận ra trong một buổi.
Việc nào trong ban tổ chức cho bạn quen ai
Không phải việc tình nguyện nào cũng giống nhau. Bảng dưới gom các việc hay có ở một buổi gặp nghề cỡ năm mươi đến một trăm người, kèm cái được và cái mệt của từng việc.
| Việc | Bạn gặp ai | Hợp với ai | Lưu ý |
|---|---|---|---|
| Đứng bàn đón khách, phát thẻ tên | Gần như mọi khách, mỗi người vài chục giây | Người ngại bắt chuyện, vì có kịch bản sẵn | Bận nhất trong ba mươi phút đầu, đừng nói chuyện dài làm tắc hàng |
| Đưa đón, chăm diễn giả | Diễn giả và người dẫn chương trình | Người muốn học từ người đi trước | Lo việc cho họ, không tranh thủ xin tư vấn riêng |
| Giữ giờ, ra hiệu cho người nói | Ban điều hành, diễn giả | Người cẩn thận, giữ được bình tĩnh | Ít trò chuyện trong buổi, bù lại được tin cậy |
| Hậu cần: nước, bàn ghế, âm thanh | Người trong ban, nhân viên địa điểm | Người thích làm tay chân hơn nói | Gặp ít khách nhưng quen sâu với người trong ban |
| Chụp ảnh sự kiện | Ai cũng muốn có ảnh đẹp của mình | Người có máy và chút tay nghề | Gửi ảnh sau buổi là lý do nhắn tin rất tự nhiên |
Lần đầu, chọn bàn đón khách hoặc hậu cần. Hai việc này dễ làm, có người hướng dẫn, và cho bạn hiểu buổi sự kiện chạy thế nào. Lần sau mới nhận việc chăm diễn giả hay giữ giờ, cần nắm chương trình hơn.
Ngày sự kiện: làm theo thứ tự
Với một buổi bắt đầu lúc tám giờ sáng, nhịp hợp lý cho một tình nguyện viên lần đầu như sau:
- Tối hôm trước: đọc lại chương trình, danh sách khách nếu được gửi, nhớ tên ba bốn người trong ban. Sạc pin điện thoại, chuẩn bị bút, giấy note.
- Sáu giờ rưỡi: có mặt, chào trưởng ban, hỏi việc của mình cụ thể đến đâu, gặp vấn đề thì báo ai. Đừng đoán, hỏi một lần cho rõ.
- Bảy giờ: cùng mọi người xếp bàn ghế, đặt nước. Đây là lúc nói chuyện thoải mái nhất với người trong ban, vì chưa có khách.
- Bảy giờ rưỡi đến tám giờ mười lăm: đứng đúng vị trí, chào khách. Bận nhất buổi, chỉ chào, hỏi tên, chỉ đường.
- Giữa buổi: nghe chương trình nếu được, để ý ai đứng một mình lúc giải lao, giới thiệu họ với một người khác bạn đã chào.
- Cuối buổi: ở lại dọn ít nhất hai mươi phút. Khách về hết là lúc ban tổ chức ngồi uống nước, kể chuyện, và nhớ ai đã ở lại.
Một mẹo nhỏ ở bàn đón khách: khi khách đọc tên, nhắc lại tên họ một lần lúc đưa thẻ. Nhắc thành tiếng giúp bạn nhớ tên gấp đôi, và người kia thấy được đón đúng là mình.
Câu nói mẫu cho từng lúc trong ngày
Ở bàn đón khách: "Chào chị, chị cho em xin tên với ạ. Dạ chị B, thẻ của chị đây. Phòng ở bên tay phải, nước để cuối phòng, tám giờ mười lăm mình bắt đầu ạ." Gọn, đủ thông tin, có gọi tên. Khi hàng vắng hơn, thêm một câu: "Chị đến lần đầu hay đi rồi ạ?" để mở chuyện.
Khi đón diễn giả ở cửa: "Em chào anh C, em là D trong ban tổ chức, hôm nay em phụ trách lo cho anh. Anh cần nước, cần thử máy chiếu hay cần chỗ ngồi chuẩn bị, anh cứ bảo em. Phần của anh bắt đầu lúc chín giờ, em sẽ ra hiệu trước năm phút." Người nói chuyện thường hồi hộp, câu này làm họ yên tâm.
Với người cùng ban lúc dọn dẹp: "Chị làm ban tổ chức mấy năm rồi ạ? Em thấy chị xử lý vụ thiếu ghế nhanh quá, em học được nhiều." Khen một việc cụ thể vừa thấy, không khen chung chung.
Tin nhắn tối hôm đó cho trưởng ban: "Chào anh E, em là D phụ trách diễn giả hôm nay. Cảm ơn anh cho em tham gia, em học được cách giữ giờ chương trình. Lần sau hội cần người, anh cứ gọi em nhé." Ba dòng, gửi trước chín giờ tối.
Nếu bạn chụp ảnh, tin nhắn hôm sau cho người có trong ảnh: "Chào chị F, em là D trong ban tổ chức hôm qua. Em gửi chị mấy tấm ảnh lúc chị đặt câu hỏi cho diễn giả, ảnh đẹp lắm. Hẹn gặp chị buổi sau." Gửi ảnh là lý do nhắn tin không ai thấy phiền.
Khi sự cố xảy ra giữa buổi
Buổi nào cũng có sự cố nhỏ, và cách tình nguyện viên xử lý là thứ ban tổ chức nhớ lâu nhất. Ba sự cố hay gặp nhất ở buổi gặp nghề cỡ vừa: khách đến mà không có tên trong danh sách, thiếu ghế vì khách đến đông hơn dự kiến, và máy chiếu hay micro trục trặc đúng lúc diễn giả lên.
Với khách không có tên, đừng tranh luận ở bàn. Mời họ đứng sang một bên cho hàng chạy, ghi tên và số điện thoại vào giấy, rồi báo trưởng ban: "Chị ơi, có anh P nói đã đăng ký mà không có trong danh sách, em ghi lại rồi, chị cho em biết xử lý thế nào ạ." Với khách, nói nhẹ: "Anh chờ em một phút, em hỏi ban tổ chức rồi báo anh ngay."
Với thiếu ghế hay máy móc, việc của bạn là báo đúng người và giữ bình tĩnh trước khách, không chạy loạn trong phòng. Một tình nguyện viên lặng lẽ khiêng thêm ghế từ phòng bên trong lúc diễn giả nói chuyện được nhớ hơn mười người đứng bàn đón khách suôn sẻ.
Những cái sai biến công tình nguyện thành phiền
Sai thứ nhất là nhận việc rồi đến muộn hoặc rút sát giờ. Ban tổ chức tính người theo đầu việc, thiếu một người ở bàn đón là hàng khách ùn ra cửa. Nếu bận thật, báo trước ít nhất hai ngày và gợi ý người thay. Một lần rút ngang là đủ để lần sau không ai nhờ bạn nữa.
Sai thứ hai là bỏ vị trí để đi nói chuyện. Bạn thấy một người làm đúng ngành mình cần, rời bàn đón khách đi theo họ mười phút. Lúc đó có ba khách đứng chờ không ai chỉ chỗ. Ghi tên người đó lại, gặp họ lúc giải lao hoặc cuối buổi.
Sai thứ ba là dùng vị trí ban tổ chức để xin xỏ. Chăm diễn giả rồi tranh thủ hỏi họ dự án riêng, xin họ xem hồ sơ công ty mình. Diễn giả đến để nói chuyện cho cả hội, không phải để tư vấn riêng cho người đưa nước. Muốn học thêm từ họ, nhắn sau sự kiện, xin một buổi riêng, và chấp nhận họ có thể từ chối.
Sai thứ tư là nhận quá nhiều việc. Lần đầu hăng hái nhận cả đón khách lẫn chụp ảnh lẫn giữ giờ, kết quả làm việc nào cũng dở. Một việc làm tròn để lại ấn tượng tốt hơn ba việc làm nửa vời.
Sau sự kiện: một ngày, một tuần, một tháng
Trong ngày hôm sau, lưu tên những người đã nói chuyện được vào danh bạ kèm ghi chú: "F, quản lý chất lượng xưởng in, hỏi diễn giả chuyện mực xuất khẩu". Gửi ảnh nếu bạn có ảnh của họ. Nhắn cảm ơn trưởng ban nếu tối qua chưa nhắn.
Trong tuần đầu, nếu ban tổ chức có buổi rút kinh nghiệm, cố gắng tham dự. Góp một ý cụ thể bạn thấy ở vị trí của mình, ví dụ "Bàn đón khách nên chia hai hàng theo chữ cái đầu của tên, lúc tám giờ hàng dài quá". Người góp ý cụ thể thường được nhờ lại lần sau, và được giao việc có trách nhiệm hơn.
Sau một tháng, tự kiểm: bạn quen thêm được mấy người trong ban, có ai trong số khách đã nhắn lại bạn chưa, bạn có muốn làm tiếp không. Nếu thấy mệt và không hợp, nói thật với trưởng ban rằng lần sau bạn tham dự như khách thôi. Không ai trách người đã làm tròn một lần rồi xin nghỉ.
Nếu muốn tiếp tục, xin một việc khác ở buổi sau để hiểu thêm một mảng. Sau ba bốn lần, bạn sẽ là người được hỏi ý kiến khi lên chương trình, và lúc đó những người ngày đầu bạn đứng chào ở bàn đón khách đã thành người quen của bạn.
Câu hỏi thường gặp
Làm tình nguyện viên cho hội nghề có giúp quen nhiều người không?
Thường có, vì vị trí trong ban tổ chức khiến khách tự đến hỏi bạn, và bạn làm việc thật cùng những người gắn bó lâu với hội. Quen biết đến từ việc làm tròn phần việc, không phải từ việc tranh thủ xin danh thiếp.
Người hướng nội nên nhận việc gì trong ban tổ chức?
Đứng bàn đón khách hoặc làm hậu cần là hai việc hợp nhất. Bàn đón khách có kịch bản sẵn nên không phải nghĩ câu mở lời, còn hậu cần cho bạn quen sâu với vài người trong ban mà không phải nói chuyện với đám đông.
Đang làm tình nguyện thấy người cần gặp thì có nên bỏ vị trí đi nói chuyện không?
Không nên. Ghi tên người đó lại rồi gặp họ lúc giải lao hoặc cuối buổi. Rời vị trí làm khách khác phải chờ và làm ban tổ chức mất lòng tin, còn người kia vẫn ở đó tới hết buổi.
Nhận làm tình nguyện rồi bận đột xuất thì làm sao?
Báo trưởng ban càng sớm càng tốt, lý tưởng là trước hai ngày, và nếu được thì gợi ý một người có thể thay. Báo sớm kèm người thay ít ảnh hưởng tới sự kiện và giữ được uy tín của bạn với ban tổ chức.
Có nên xin tư vấn riêng diễn giả khi được giao chăm sóc họ không?
Không nên tranh thủ trong ngày sự kiện, vì diễn giả cần tập trung cho phần nói chuyện. Nếu muốn học thêm, nhắn sau sự kiện, cảm ơn trước rồi xin một buổi gặp ngắn, và chấp nhận việc họ có thể từ chối.
Sau khi làm tình nguyện một lần có phải làm tiếp không?
Không bắt buộc. Nếu thấy không hợp, nói thật với trưởng ban là lần sau bạn tham dự như khách. Nếu muốn làm tiếp, xin một việc khác để hiểu thêm cách vận hành, dần dần bạn sẽ được hỏi ý kiến khi lên chương trình.