QuenBiet.comQuen Biết
Quen biết khi mới chuyển chỗ làm, thành phố

Từ miền khác đến làm việc: làm quen đồng nghiệp địa phương khi giọng nói, nếp ăn khác

Từ vùng khác đến nhận việc: biến câu hỏi quê ở đâu thành chỗ bắt chuyện, hỏi thay vì đoán khi nghe từ lạ, nhận lời mời của người địa phương, và đáp khi bị đùa về giọng.

Overhead shot of a Vietnamese woman in a pastel green blouse passing a shared dish to local coworkers at a long table in an industrial park canteen, noon light

Từ miền khác đến làm việc, cách làm quen đồng nghiệp địa phương nhanh nhất là biến chính sự khác nhau thành chỗ bắt chuyện: hỏi tên món ăn, hỏi nghĩa từ lạ, kể một chút về quê mình khi được hỏi, nhận lời mời ăn uống của người địa phương, và đừng chỉ tụ lại với người cùng quê. Người ở đây thường tò mò về bạn nhiều hơn là e dè, miễn là bạn tỏ ra muốn hiểu nơi mình đến.

Ví dụ giả định trong bài: chị B, kỹ sư kiểm soát chất lượng, được công ty X điều từ nhà máy ở một vùng sang nhà máy mới ở vùng khác, cách quê gần nghìn cây số. Đồng nghiệp hầu hết là người địa phương, nói nhanh, dùng nhiều từ chị chưa nghe bao giờ.

Những ngày đầu khác giọng, khác nếp

Mấy tuần đầu, chị B gặp đủ thứ nhỏ nhặt. Trong họp, đồng nghiệp nói một từ địa phương, cả phòng gật gù, chị không hiểu mà ngại hỏi. Ở nhà ăn, món quen của người ở đây là món chị chưa ăn bao giờ. Giờ nghỉ trưa, người ở đây có nếp riêng, chị không biết nên ngồi lại hay đi đâu. Mỗi chuyện đều nhỏ, nhưng cộng lại thành cảm giác mình là người ngoài.

Phía đồng nghiệp địa phương cũng có điều họ ngại. Họ sợ nói nhanh bạn không hiểu, sợ đùa một câu quen miệng ở vùng họ mà bạn nghe thấy khó chịu. Nếu bạn lại là người được điều đến giữ một vị trí có quyền hạn, như kiểm soát chất lượng, có người còn e là bạn đến để "soi" họ. Nên họ giữ khoảng cách lịch sự, chờ xem bạn thế nào.

Người đã từng làm việc ở nhiều vùng hay nói: chỗ khác nhau lúc đầu là rào cản, nhưng nếu dùng đúng thì là câu chuyện dễ mở nhất. Không ai từ chối kể về món ăn quê mình, về một từ địa phương có nghĩa gì. Đổi cảm giác "mình lạc" thành "mình đang được học" là bước đầu tiên.

Biến câu hỏi "quê ở đâu" thành chỗ bắt chuyện

Trong tháng đầu, câu bạn nghe nhiều nhất sẽ là "Chị quê ở đâu?". Nhiều người trả lời một từ rồi im, câu chuyện tắt. Hãy trả lời kèm một chi tiết dễ nhớ, rồi hỏi ngược lại: "Chị ở tỉnh E, chỗ có món bánh F ấy, em ăn bao giờ chưa? Mà ở đây có món gì người mới đến nhất định phải ăn thử không em?" Câu hỏi ngược về món ăn gần như luôn làm người kia kể hăng hái.

Khi nghe một từ không hiểu, hỏi luôn và hỏi vui: "Khoan, cái từ anh vừa nói nghĩa là gì vậy anh, chỗ chị không nói vậy." Hỏi ngay lúc đó tốt hơn gật đầu cho qua rồi hiểu sai việc. Trong họp, nếu ngại ngắt lời, ghi lại rồi hỏi riêng một người sau họp. Sau vài tuần, chính những từ bạn học được sẽ là chuyện đùa vui chung.

Khi được mời ăn món lạ: "Chị chưa ăn món này bao giờ, em chỉ chị ăn thế nào cho đúng với." Ăn thử dù chỉ một chút. Nếu thật sự không ăn được, nói nhẹ: "Món này chị chưa quen vị lắm, lần sau chị thử lại." Đừng chê, cũng đừng so với món quê mình.

Gặp chỗ khác nhau: hỏi chứ đừng đoán

Đoán sai một nếp làm việc nhỏ đôi khi mất lòng hơn hỏi một câu ngây ngô.

Tình huốngCách làm
Nghe một từ địa phương trong lúc giao việcHỏi lại ngay, nhắc lại việc theo cách mình hiểu cho chắc
Không biết giờ nghỉ trưa mọi người hay làm gìHỏi người ngồi cạnh: "Trưa ở đây mọi người hay nghỉ ở đâu em?"
Thấy đồng nghiệp nói to, nói thẳngĐừng vội nghĩ họ khó chịu với mình, quan sát vài ngày xem đó có phải cách nói chung không
Được rủ đi ăn sau giờ làm vào ngày đầu tuầnNhận lời nếu được, ngày đầu tuần được rủ thường là thiện chí thật
Đồng nghiệp hỏi chuyện gia đình khá sớmKể vừa đủ mức mình thấy thoải mái, không cần kể hết, rồi hỏi lại chuyện công việc

Ở mỗi vùng, mỗi công ty, nếp có khác. Đừng mang nhận xét kiểu "người vùng này thế này, thế kia" vào chỗ làm, kể cả khi nghe người khác nói. Những nhận xét chung về cả một vùng dễ làm tổn thương người nghe, và người nói thường là người bị nhớ lâu nhất.

Với người giữ vị trí kiểm tra như chị B, thêm một việc: trong hai tuần đầu, xuống xưởng hỏi người làm lâu cách họ đang làm trước khi góp ý gì. Người địa phương sẽ nhìn bạn như đồng nghiệp đến học, không phải người ở xa đến bắt lỗi. Đến lúc cần góp ý, họ nghe dễ hơn nhiều.

Đừng chỉ ở trong nhóm người cùng quê

Người cùng quê là chỗ dựa, không phải cả thế giới. Trong nhà máy hay công ty lớn, thường có vài người cùng quê với bạn. Gặp họ ấm lòng, nói chuyện dễ, nên giữ. Nhưng nếu ăn trưa nào cũng ngồi với nhau, nói giọng quê với nhau giữa phòng, người địa phương sẽ thấy nhóm bạn là một cái đảo.

Chia đều giờ trưa. Một cách đơn giản: tuần ba bữa ngồi với đồng nghiệp địa phương trong phòng, hai bữa với người cùng quê. Không ai để ý con số, nhưng người ta sẽ thấy bạn có mặt ở cả hai phía.

Làm cầu nối khi có thể. Khi đã quen cả hai phía, giới thiệu người cùng quê mới đến với đồng nghiệp địa phương bạn đã quen. Bạn trở thành người nối, không phải người đứng về một phía.

Nói giọng của mình, không cần đổi. Không cần cố bắt chước giọng địa phương, nghe gượng và đôi khi người ta tưởng bạn đang chọc. Chỉ cần nói chậm hơn một chút, rõ hơn một chút để người nghe dễ theo. Khi nhắn tin công việc, viết đủ câu, tránh từ địa phương của quê mình mà người ở đây có thể hiểu khác.

Nhận lời mời của đồng nghiệp địa phương

Lời mời của người địa phương là cánh cửa quan trọng nhất. Nhận lời có cách, và đáp lễ cũng có cách.

  1. Khi được rủ ăn sau giờ làm, nhận lời ít nhất hai lần đầu, kể cả khi hơi mệt. Từ chối lần đầu dễ làm người rủ ngại không rủ nữa.
  2. Khi được mời dự đám cưới đồng nghiệp, đi nếu sắp xếp được, hỏi một người trong phòng xem mọi người thường mừng bao nhiêu để khỏi lệch.
  3. Khi được rủ về quê đồng nghiệp chơi dịp lễ, đó là lời mời rất thân. Nhận lời nếu thấy thoải mái, mang theo một món đặc sản quê mình làm quà, ví dụ giả định một hộp bánh hoặc một túi đặc sản khô khoảng hai trăm nghìn đồng.
  4. Sau mỗi lần đi, nhắn một câu cảm ơn có nhắc chuyện cụ thể: "Cảm ơn em hôm qua dẫn chị đi ăn, món cá kho đó chị nhớ luôn, cuối tuần chị dẫn mẹ chị đi khi mẹ vào thăm."
  5. Khi về quê dịp Tết, mang lên một ít đặc sản quê mình cho cả phòng. Người ta sẽ nhớ và hỏi chuyện quê bạn mỗi lần ăn món đó.

Đừng từ chối mọi lời mời vì thấy chưa đủ thân. Ở chỗ mới, cái thân đến sau những lần đi cùng nhau, chứ không phải ngược lại.

Khi bị đùa về giọng nói hay quê quán

Trong tháng đầu, gần như ai từ vùng khác đến cũng bị đùa về giọng vài lần. Phần lớn là đùa vô ý, để làm quen. Cách đáp quyết định chuyện đó dừng ở đâu.

  • Đùa nhẹ, vô ý: cười và đáp lại vui. Ví dụ bị nhại một từ, đáp: "Đúng rồi, chỗ chị nói vậy đó, giờ em nói thử câu này bằng giọng chị xem." Người đùa thường thấy vui và không lặp lại theo kiểu khó chịu.
  • Đùa lặp đi lặp lại làm bạn khó chịu: nói riêng với người đó, giọng bình thường: "Em ơi, chuyện giọng của chị thỉnh thoảng đùa thì vui, nhưng ngày nào cũng nhắc thì chị hơi ngại, em bớt giúp chị nhé."
  • Đùa thành chê bai cả vùng quê bạn, hoặc thành lời lẽ miệt thị trong họp, trước khách: đó là giới hạn. Báo trưởng bộ phận hoặc phòng nhân sự, không cần chịu đựng cho "hoà đồng".
  • Chính bạn cũng tránh đùa về giọng, về quê người khác, kể cả khi đã thân. Người đi từ vùng khác đến dễ hiểu cảm giác bị đùa nhiều nhất.

Đa số chuyện đùa về giọng hết hẳn sau hai ba tháng, khi mọi người đã quen nghe bạn nói và đã thấy bạn làm việc. Lúc đó, giọng nói khác lại thành cái làm người ta nhớ bạn nhanh hơn.

Một chi tiết người hay đi công tác xa để ý: khi có khách hay đối tác cũng từ vùng của bạn đến làm việc, đồng nghiệp địa phương thường nhờ bạn tiếp chuyện. Nhận lời vui vẻ. Đó là lúc chỗ khác nhau của bạn thành việc có ích cho cả phòng.

Tự kiểm sau một tháng, ba tháng, sáu tháng

Sau một tháng: bạn đã ăn trưa với đồng nghiệp địa phương ít nhất vài lần chưa? Đã học được vài từ địa phương và hiểu khi người ta nói nhanh chưa? Đã có người địa phương nào bạn có thể hỏi những chuyện sống hằng ngày như chỗ khám bệnh, chỗ thuê nhà, đường đi tránh ngập không?

Sau ba tháng: đã có ai rủ bạn đi ăn, đi chơi ngoài giờ làm chưa? Đã có lần nào bạn nhận ra mình không còn nghĩ "mình là người ngoài" khi ngồi họp không? Nếu chưa, xem lại xem có phải bạn đang dành phần lớn thời gian rảnh với người cùng quê không.

Sau sáu tháng: có người mới nào từ vùng khác đến mà bạn có thể giúp họ quen nhanh hơn không? Kể cho họ những gì bạn ước mình biết từ tháng đầu, giới thiệu họ với đồng nghiệp địa phương bạn đã quen. Làm được việc đó là dấu hiệu rõ nhất bạn đã thành người ở đây.

Câu hỏi thường gặp

Từ vùng khác đến làm việc thì làm quen đồng nghiệp địa phương thế nào?

Dùng chính chỗ khác nhau để bắt chuyện: hỏi món ăn, hỏi nghĩa từ địa phương, kể một chút về quê mình khi được hỏi. Nhận lời mời ăn uống của đồng nghiệp và đừng chỉ ngồi với người cùng quê.

Nghe không hiểu từ địa phương trong lúc làm việc thì có nên hỏi lại không?

Nên hỏi lại ngay, hỏi nhẹ nhàng và vui vẻ, rồi nhắc lại việc theo cách mình hiểu cho chắc. Gật đầu cho qua rồi làm sai việc sẽ tệ hơn nhiều so với một câu hỏi lại.

Có nên cố nói giọng địa phương cho dễ hoà nhập không?

Không cần. Nói giọng của mình, chỉ cần chậm và rõ hơn một chút. Cố bắt chước giọng nơi khác thường nghe gượng, đôi khi người nghe còn tưởng bạn đang trêu.

Bị đồng nghiệp đùa về giọng nói hoài thì làm sao?

Đùa nhẹ thì đáp lại vui. Đùa lặp lại làm bạn khó chịu thì nói riêng với người đó một cách bình thường. Nếu thành chê bai miệt thị cả vùng quê, báo trưởng bộ phận hoặc phòng nhân sự.

Được đồng nghiệp rủ về quê chơi thì nên mang gì?

Một món đặc sản quê mình là quà hợp nhất, vừa có ý nghĩa vừa mở ra câu chuyện. Không cần quà đắt. Sau chuyến đi, nhắn cảm ơn có nhắc lại chuyện cụ thể để người mời biết bạn thật lòng vui.

Chỉ chơi với người cùng quê ở chỗ làm có sao không?

Không sai, nhưng nếu chỉ vậy thì người địa phương dễ thấy nhóm bạn tách riêng, và bạn khó quen thêm người. Nên chia giờ trưa, giờ rảnh cho cả hai phía, và giới thiệu hai bên với nhau khi có dịp.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138