QuenBiet.comQuen Biết
Giữ liên lạc sau lần gặp đầu

Ghi chú về người quen trong công việc: ghi gì, để đâu cho lần gặp sau

Gặp lại mà quên người ta làm gì, từng kể chuyện gì: cách ghi bảy dòng về mỗi người quen, để ở đâu, mở ra lúc nào và những thứ không nên ghi.

Close-up of hands of a middle-aged Vietnamese man in a navy cardigan writing in a small notebook on a wooden desk, blank note card and plain envelope nearby, soft morning window light

Ghi chú về người quen trong công việc chỉ cần bảy dòng cho mỗi người: gặp ở đâu và lúc nào, người đó làm gì, đang lo chuyện gì, hai bên đã nói gì hoặc hứa gì, một chi tiết riêng họ từng kể, lần liên lạc gần nhất, và việc nên làm lần tới. Để cả bảy dòng ở một chỗ duy nhất mà bạn mở được trên điện thoại, thường là phần ghi chú trong danh bạ. Làm vậy thì lần gặp sau bạn hỏi đúng chuyện của họ thay vì hỏi lại từ đầu.

Người làm bán hàng hay chăm khách lâu năm đều có một cuốn sổ như vậy, dù ít ai nói ra. Phần dưới chỉ cách ghi cho người có vài chục tới vài trăm người quen công việc, không cần phần mềm gì đặc biệt.

Tình huống: gặp lại mà không nhớ người ta làm gì

Anh E làm kỹ sư bảo trì, sáu tháng trước có nói chuyện khá lâu với chị F, quản lý một xưởng may, ở một buổi giới thiệu máy móc. Hôm nay hai người gặp lại ở một buổi khác. Chị F nhớ anh, hỏi ngay: "Hôm trước anh nói đang tính chuyển sang mảng máy nén khí, giờ sao rồi?" Còn anh E chỉ nhớ mang máng chị làm ở xưởng gì đó, không nhớ xưởng may hay xưởng giày, càng không nhớ chị từng kể chuyện gì. Anh trả lời xong, ngập ngừng một lúc rồi hỏi: "Dạo này chị vẫn ở chỗ cũ chứ ạ?"

Câu hỏi đó không sai, nhưng chị F nghe là biết anh không nhớ. Không ai giận chuyện này, có điều mối quen dừng ở mức xã giao. Người kia đã bỏ công nhớ về bạn, bạn không đáp lại được thì lần sau họ cũng bớt nhớ.

Trí nhớ con người không giữ được chi tiết của vài chục người gặp rải rác trong năm. Người trông có vẻ "nhớ dai" thật ra phần lớn là người chịu ghi. Họ mở sổ ra xem năm phút trước khi vào buổi gặp, rồi hỏi đúng câu khiến người kia thấy được nhớ đến.

Ghi gì: bảy dòng là đủ

Không cần ghi tiểu sử. Mỗi người quen chỉ cần bảy dòng sau, dòng nào chưa biết thì để trống:

  • Gặp ở đâu, lúc nào, ai giới thiệu. Ví dụ: "buổi giới thiệu máy, tháng 3; anh G giới thiệu". Dòng này giúp bạn mở lời khi nhắn lại.
  • Làm gì, ở đâu. Chức vụ ghi ngắn, kèm loại công việc thật: "quản lý xưởng may, phụ trách cả mua vật tư".
  • Đang lo chuyện gì. Đây là dòng quý nhất: "đang tìm người sửa máy vắt sổ đời cũ", "sắp mở thêm chi nhánh".
  • Đã nói gì, hứa gì. Cả lời mình hứa lẫn lời họ hứa.
  • Một chi tiết riêng. Chuyện họ tự kể và kể vui: con mới vào lớp một, mê chạy bộ, quê ở một tỉnh ven biển.
  • Lần liên lạc gần nhất. Ngày và nội dung một dòng.
  • Lần tới làm gì. "Hỏi chuyện chi nhánh mới khoảng tháng 9", "gửi bài về bảo dưỡng máy vắt sổ nếu thấy".

Dòng "đang lo chuyện gì" và "lần tới làm gì" là hai dòng biến cuốn sổ từ danh bạ thành công cụ giữ liên lạc. Thiếu hai dòng này, bạn có tên và số nhưng không có lý do để nhắn.

Để ở đâu: chọn một chỗ mở được trên điện thoại

Phần ghi chú trong danh bạ điện thoại. Cách đơn giản nhất cho người có dưới vài trăm người quen. Mỗi khi người đó gọi hoặc nhắn, bạn mở danh bạ là thấy ngay. Ghi luôn từ khoá vào ô công ty hoặc ô ghi chú để tìm lại được, ví dụ gõ "máy may" là ra mọi người làm ngành may.

Bảng tính đơn giản. Hợp với người làm bán hàng có nhiều khách. Mỗi người một dòng, bảy cột như trên, thêm cột "nhóm" để lọc. Đừng làm quá hai mươi cột, sau một tháng bạn sẽ không còn muốn điền.

Sổ giấy nhỏ. Có người nhớ tốt hơn khi viết tay. Được, miễn là tối nào có gặp người mới thì chép phần quan trọng sang điện thoại, vì lúc cần thường là lúc bạn không mang sổ.

Không rải ra nhiều chỗ. Lỗi hay gặp nhất là ghi chỗ này một ít, chỗ kia một ít: mặt sau danh thiếp, tin nhắn tự gửi cho mình, một tệp ghi chú, một cuốn sổ. Tới lúc cần thì không biết tìm ở đâu. Chọn một chỗ chính, mọi thứ khác chỉ là nơi tạm trước khi chép vào.

Lúc nào ghi, lúc nào mở ra xem

Ghi trong ngày gặp, tốt nhất là ngay trên xe hoặc lúc chờ thang máy, khi câu chuyện còn nguyên. Ghi sau một tuần thì chỉ còn tên và chức vụ, phần quý nhất là "đang lo chuyện gì" đã bay mất. Mỗi lần nhắn tin hay gặp lại, thêm một dòng ngày và nội dung, không cần sửa các dòng cũ.

Mở ra xem trong ba lúc: năm phút trước khi gặp lại ai đó, trước khi nhắn hỏi thăm, và khi nhận được tin của người lâu không liên lạc. Chỉ năm phút đọc lại là đủ để bạn mở lời bằng chuyện của họ. Anh E trong ví dụ trên, nếu đã ghi, sẽ hỏi được: "Chị F, xưởng mình đã tìm được người sửa máy vắt sổ chưa chị? Hôm trước chị kể máy đời cũ khó kiếm phụ tùng quá."

Ghi chú cũng giúp bạn nhắn đúng lúc. Dòng "lần tới" ghi "hỏi chuyện chi nhánh mới khoảng tháng 9", đến tháng 9 bạn nhắn: "Chị ơi, chi nhánh mới bên mình đã mở chưa ạ? Em nhớ chị nói tính khai trương tầm này." Người kia sẽ bất ngờ vì có người nhớ kế hoạch của mình. Hoặc khi người quen lâu không gặp bỗng nhắn tới, bạn mở sổ rồi trả lời: "Anh G ơi lâu quá, cậu con trai lớn đã vào lớp một rồi phải không anh?"

Ghi chú dở và ghi chú dùng được

Ghi chú dở không sai, chỉ là khi cần thì không giúp được gì.

Ghi chú dởGhi chú dùng được
"Anh B, công ty X, giám đốc""Anh B, giám đốc công ty X (in bao bì), đang đổi nhà cung cấp màng, hứa gửi bảng so sánh"
"Người tốt, dễ nói chuyện""Kể chuyện lô hàng bị trả vì sai màu, rất kỹ chuyện kiểm màu"
"Gặp ở hội thảo""Hội thảo ngành in, chiều 12/3, đứng cạnh bàn cà phê, anh C giới thiệu"
Không có dòng lần tới"Tháng 5 hỏi xem đã đổi được nhà cung cấp chưa"
Ghi đánh giá về tính cáchChỉ ghi điều người đó nói và việc hai bên làm

Quy tắc nhỏ: ghi sự việc, đừng ghi nhận xét. "Hay đến muộn" là nhận xét, có thể sai và nếu ai đó đọc được thì rất khó coi. "Hẹn 9 giờ, đến 9 giờ 30" là sự việc, đủ để lần sau bạn tính thời gian cho hợp.

Mỗi kiểu người quen cần ghi đậm một dòng khác nhau

Khách hàng cũ hoặc khách đang chăm. Ghi đậm dòng "đã mua gì, dùng ra sao, từng phàn nàn chuyện gì". Lần sau hỏi thăm, bạn hỏi đúng món họ đang dùng thay vì giới thiệu món mới.

Người đi trước, người từng chỉ dẫn mình. Ghi đậm dòng "đã khuyên gì" và "mình đã làm theo tới đâu". Người đi trước quý nhất là được báo lại kết quả lời khuyên của họ, kể cả khi kết quả không như mong đợi.

Người cùng nghề ở công ty khác. Ghi đậm dòng "đang làm dự án gì, giỏi mảng nào". Khi có người hỏi bạn "biết ai rành mảng này không", bạn mở sổ là ra tên, và đó là lúc bạn giúp được cả hai bên.

Chủ cửa hàng, người làm tự do. Ghi đậm dòng "mùa nào bận, mùa nào rảnh". Nhắn hỏi thăm một chủ tiệm bánh vào tuần trước Tết là chọn đúng lúc họ không có một phút để đọc. Ghi lại mùa bận của từng người giúp bạn chọn lúc nhắn mà người kia có tâm trí trả lời.

Những thứ không nên ghi và chuyện người kia biết mình ghi

Có những thứ không nên ghi dù người kia có kể: chuyện sức khoẻ của họ hoặc người nhà, chuyện tiền bạc, nợ nần, chuyện mâu thuẫn trong công ty họ, chuyện đời tư được kể trong lúc tin tưởng. Lý do đơn giản: điện thoại có thể mất, bảng tính có thể bị gửi nhầm, và một dòng như vậy lọt ra ngoài làm hỏng cả mối quan hệ lẫn uy tín của bạn. Nếu cần nhớ để hỏi thăm, ghi chung chung: "tháng 4 nhà có việc, nên hỏi thăm nhẹ".

Cũng không ghi số giấy tờ tuỳ thân, ngày sinh đầy đủ, địa chỉ nhà riêng nếu người kia chỉ tiện nói ra. Bạn giữ càng ít thông tin nhạy cảm của người khác thì càng ít rủi ro cho cả hai.

Nhiều người băn khoăn: nếu người kia biết mình ghi chép thì có thấy kỳ không? Phần lớn người đi làm thấy bình thường, thậm chí quý, miễn là bạn dùng ghi chú để nhớ chuyện của họ chứ không phải để "khai thác". Nếu bị hỏi, cứ nói thật: "Dạ em hay quên nên gặp ai em cũng ghi lại mấy chuyện đã nói, để lần sau khỏi hỏi lại." Câu đó nghe khiêm tốn và thật.

Dọn sổ mỗi tháng một lần, mười lăm phút

Sổ quen biết không dọn sẽ phình ra và mất tác dụng. Cuối tháng, chọn một buổi tối:

  1. Lọc những dòng "lần tới làm gì" có mốc trong tháng sau, chép vào lịch điện thoại thành lời nhắc.
  2. Xem ai đổi việc, đổi số, đổi công ty qua tin nhắn hoặc trang cá nhân, cập nhật lại dòng "làm gì".
  3. Đánh dấu những người đã nửa năm không có trao đổi nào. Không xoá, chỉ để sang một nhóm "lâu không liên lạc" để khi cần nối lại thì có chỗ tìm.
  4. Xoá các dòng nhận xét cảm tính đã lỡ ghi, và mọi thông tin nhạy cảm không cần thiết.
  5. Đếm xem tháng qua mình đã liên lạc chủ động với bao nhiêu người mà không có việc nhờ. Con số này cho biết bạn đang giữ mối hay chỉ đang dùng mối.

Tự kiểm sau ba tháng: chọn ngẫu nhiên năm người trong sổ, thử nói thành lời mỗi người đang lo chuyện gì. Nói được ba trên năm là sổ của bạn đang làm đúng việc.

Câu hỏi thường gặp

Ghi chú về người quen có phải là việc tính toán không?

Không, nếu bạn ghi để nhớ chuyện của người khác và dùng nó để hỏi thăm đúng lúc. Ghi chú chỉ thành tính toán khi dùng để ép người kia làm điều họ không muốn. Phần lớn người làm nghề phục vụ khách hàng lâu năm đều ghi chép như vậy.

Nên dùng danh bạ điện thoại hay bảng tính để ghi?

Dưới vài trăm người quen thì phần ghi chú trong danh bạ là đủ và tiện nhất vì luôn ở bên bạn. Người làm bán hàng có nhiều khách nên dùng bảng tính để lọc theo nhóm. Quan trọng là chỉ chọn một chỗ chính.

Có nên ghi ngày sinh của người quen công việc không?

Chỉ ghi khi người kia tự nói hoặc để công khai, và chỉ ghi ngày tháng, không cần năm. Lời chúc sinh nhật từ người quen công việc nên ngắn, không kèm quà đắt, để người kia không thấy nợ ơn.

Lỡ ghi sai thông tin về ai đó thì sao?

Sửa lại ngay khi phát hiện, và nếu lỡ nói sai khi gặp thì xin lỗi nhẹ nhàng một câu. Đây là lý do nên ghi sự việc thay vì nhận xét, vì sự việc dễ kiểm và dễ sửa hơn nhiều.

Bao lâu thì nên đọc lại sổ ghi chú một lần?

Mở ra mỗi khi sắp gặp hoặc sắp nhắn cho ai đó, và dọn tổng thể mỗi tháng một lần trong chừng mười lăm phút. Đọc lại theo dịp như vậy hữu ích hơn ngồi đọc hết cả sổ một lượt.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138