QuenBiet.comQuen Biết
Xin gặp người đi trước để học hỏi

Báo lại cho người đi trước sau buổi gặp: viết gì sau một tuần và một tháng

Sau buổi gặp người đi trước, tin báo lại là thứ làm họ nhớ bạn: ba mốc nên nhắn, viết gì khi làm được, khi chưa được, khi làm khác lời khuyên.

A middle-aged Vietnamese woman in a black blazer pours tea for an older man at a wooden table in his office, teapot and small cups, wide shot, soft window light

Sau buổi gặp người đi trước, hãy báo lại ở ba mốc: tối hôm đó một tin cảm ơn kèm một việc cụ thể sẽ làm, sau một hai tuần một tin ngắn khi đã bắt tay vào làm, và sau một đến ba tháng một tin kể kết quả có số liệu, kể cả khi kết quả chưa tốt. Người đi trước hiếm khi nhận được tin báo lại, nên người nào làm đủ ba mốc này gần như chắc được nhớ tên, và lần sau cần hỏi thì cửa đã mở sẵn.

Ví dụ giả định: chị Y, 35 tuổi, vừa lên làm quản lý một cửa hàng phụ tùng xe máy, được giới thiệu tới gặp chú S, người đã điều hành một công ty phân phối phụ tùng gần ba mươi năm. Chú tiếp chị ở văn phòng, pha trà, nói chuyện bốn mươi phút về cách giữ hàng tồn kho không phình ra. Phần dưới là những gì chị Y viết sau buổi gặp đó, và vì sao.

Vì sao tin báo lại quan trọng hơn lời cảm ơn

Hầu hết người đi xin lời khuyên đều nhớ cảm ơn. Rất ít người quay lại kể chuyện gì đã xảy ra sau đó. Với người đi trước, đây là phần thiếu nhất: họ đã bỏ thời gian, đã kể những chuyện có khi chưa kể với ai, rồi không bao giờ biết lời mình nói có ích hay không. Lâu dần, họ ngại nhận lời gặp những người tiếp theo.

Một tin báo lại có kết quả làm được ba việc. Nó cho người đi trước niềm vui thật, thứ mà quà cáp không mua được. Nó cho họ thấy bạn là người làm chứ không chỉ hỏi. Và nó mở đường tự nhiên cho lần liên lạc sau, vì bạn không xuất hiện chỉ khi cần.

Chú S kể với một người bạn: mỗi năm chú tiếp chừng mười người trẻ, chỉ một hai người nhắn lại sau đó. Những người đó chú nhớ tên, giới thiệu cho khách quen, có khi gọi hỏi họ khi cần người. Không phải vì họ giỏi hơn, mà vì họ là những người duy nhất chú biết đã làm gì với lời chú nói.

Điều đáng nói là tin báo lại không cần viết hay. Nó chỉ cần đúng sự thật, ngắn, có một con số hay một chi tiết cụ thể. Người đi trước đọc nhiều tin hoa mỹ rồi; một dòng "tồn kho tháng này giảm được khoảng một phần năm" có sức nặng hơn cả đoạn văn cảm ơn.

Ba mốc báo lại và viết gì ở mỗi mốc

Đặt lịch nhắc ngay sau buổi gặp, vì đến tháng sau bạn sẽ bận và quên. Mỗi mốc chỉ cần vài dòng:

MốcViết gìDài bao nhiêu
Tối hôm đóCảm ơn, nhắc một điều cụ thể học được, một việc sẽ làm thử, hẹn báo lạiBa bốn câu
Sau một đến hai tuầnĐã bắt đầu làm việc đó, gặp chuyện gì đầu tiênHai ba câu, không hỏi gì
Sau một đến ba thángKết quả có số liệu, điều chưa được, một câu hỏi nếu cầnNăm sáu câu
Khi có tin vui lớnLên chức, mở thêm cửa hàng, ký được việc lớn mà lời khuyên có góp phầnHai ba câu
Dịp lễ TếtLời chúc ngắn, viết riêng, nhắc lại một chuyện của hai ngườiMột hai câu

Mốc thứ hai hay bị bỏ qua nhất, vì người ta nghĩ chưa có gì để kể. Nhưng chính tin này cho người đi trước thấy bạn đã bắt tay làm ngay, không đợi tới lúc có thành tích mới nhắn.

Tin cảm ơn tối hôm đó

Gửi vào buổi tối, trước chín giờ, khi người kia còn nhớ rõ buổi gặp. Đừng dùng câu cảm ơn chung chung mà ai cũng gửi được cho ai. Nhắc một chi tiết mà chỉ người đã ngồi nghe mới biết.

Mẫu của chị Y: "Cháu cảm ơn chú S chiều nay đã tiếp cháu và pha trà. Chuyện chú chia hàng làm ba nhóm theo tốc độ bán rồi mới đặt hàng cháu thấy rõ nhất. Tuần này cháu sẽ ngồi chia lại toàn bộ mã hàng trong kho theo cách đó. Một tháng nữa cháu xin báo chú kết quả ạ."

Với người đi trước trẻ hơn hoặc quen nói chuyện thoải mái: "Em cảm ơn anh hôm nay nhiều. Câu anh nói đừng nhập theo khuyến mãi của nhà cung cấp em sẽ dán lên bàn luôn. Em làm thử rồi báo anh nha."

Nếu buổi gặp có người giới thiệu, nhắn thêm cho người trung gian, đừng quên họ: "Chị P ơi, em gặp chú S rồi, chú tiếp em rất nhiệt tình, em học được nhiều về chuyện tồn kho. Em cảm ơn chị đã giới thiệu." Người giới thiệu thường không biết buổi gặp có diễn ra không; tin này làm họ yên tâm giới thiệu tiếp cho bạn lần sau.

Tin báo kết quả: ba trường hợp, ba cách viết

Khi làm được. Nói việc đã làm, kết quả có số, và ghi công đúng chỗ. "Chú S ơi, cháu chia kho thành ba nhóm như chú chỉ được sáu tuần rồi. Hàng tồn quá ba tháng giảm khoảng một phần năm, tiền nằm trong kho bớt đi nhiều. Cháu cảm ơn chú, không có buổi chiều hôm đó chắc cháu còn nhập theo cảm tính lâu."

Khi chưa được. Vẫn báo, nói thật, và nói mình học được gì. "Chú ơi, cháu làm theo cách chú nói được một tháng, nhóm hàng chậm thì đỡ nhưng nhóm hàng bán nhanh lại hay thiếu, khách hỏi mà không có. Cháu nghĩ cháu đặt hàng thưa quá. Cháu đang chỉnh lại, tháng sau cháu báo chú tiếp." Tin này không làm bạn trông kém; nó cho thấy bạn làm thật.

Khi làm khác lời khuyên. Nói rõ và nói lý do, giọng khiêm tốn. "Chú ơi, chuyện đặt hàng theo tuần cháu chưa làm được vì nhà cung cấp bên cháu chỉ giao hai tuần một lần. Cháu làm theo cách gộp đơn chú gợi ý thay vào, thấy cũng đỡ." Người đi trước tốt không cần bạn làm y lời họ; họ cần biết bạn đã nghĩ về lời họ.

Khi muốn hỏi thêm một câu. Đặt câu hỏi ở cuối, sau phần kết quả, và cho người kia lối trả lời ngắn. "Cháu còn một chỗ chưa rõ: hàng theo mùa chú xếp vào nhóm nào ạ? Chú trả lời một dòng thôi là cháu hiểu."

Sai hay gặp khi báo lại

Những lỗi này làm tin báo lại phản tác dụng, người đi trước đọc xong thấy mệt chứ không vui:

  • Chỉ nhắn lại khi cần nhờ thêm việc. Tin "chú ơi lâu rồi không gặp, cháu muốn nhờ chú" sau ba tháng im lặng là kiểu dễ bị đọc mà không trả lời.
  • Báo lại quá dày, tuần nào cũng nhắn kể tiến độ. Ba mốc là đủ; nhắn nhiều hơn biến người đi trước thành người phải theo dõi bạn.
  • Viết dài như nhật ký, kể mọi chuyện trong tháng. Người kia chỉ cần biết lời họ nói đã thành việc gì.
  • Phóng đại kết quả cho đẹp. Người trong nghề biết con số thật thường trông ra sao, và họ sẽ hỏi lại.
  • Gửi kèm quà đắt tiền thay cho tin báo lại. Quà không nói được lời khuyên có ích hay không; tin báo lại thì nói được.
  • Nhắn báo lại rồi chờ đợi người kia phải trả lời dài. Họ có thể chỉ thả một biểu tượng thích; như vậy là đủ, đừng nhắn hỏi "chú đọc chưa ạ".

Nói gọn, tin báo lại là để cho, không phải để xin. Viết nó với tâm thế đó thì tự nhiên tránh được gần hết các lỗi trên.

Khi người đi trước nhờ lại bạn một việc

Có một lúc khá hay xảy ra sau vài lần báo lại: người đi trước nhờ bạn một việc. Chú S có thể hỏi chị Y: "Cửa hàng cháu dùng phần mềm quản lý kho nào, chỉ chú với, bên chú đang tính đổi." Hoặc nhờ bạn ngồi nói chuyện với một nhân viên trẻ của chú. Đây là dấu hiệu tốt: họ đã coi bạn là người quen, không còn là người đến hỏi.

Nếu làm được, làm nhanh và làm tới nơi. "Dạ được chú, tối nay cháu ghi lại ba thứ cháu thấy được và chưa được của cách bên cháu đang làm, gửi chú đọc nhé." Một việc nhỏ làm gọn trong một hai ngày có giá trị hơn mọi lời cảm ơn trước đó.

Nếu không làm được, nói ngay và nói rõ, đừng hứa rồi để đó: "Chú ơi chuyện này cháu không rành, cháu sợ nói sai làm chú mất công. Cháu hỏi giúp chú anh bên kế toán của cháu xem có biết không nhé." Từ chối thật thà vẫn giữ được mối quen biết; hứa rồi im lặng thì làm hỏng nó.

Nếu việc được nhờ vượt ra ngoài chuyện nghề, như vay tiền, đứng tên, góp vốn, hãy tách bạch: biết ơn lời khuyên là một chuyện, chuyện tiền bạc là chuyện khác và bạn có quyền từ chối lịch sự. Đền đáp người đi trước là bằng những việc trong sức mình, không phải bằng mọi giá.

Giữ nhịp sau đó mà không thành phiền

Sau ba mốc đầu, quan hệ với người đi trước chuyển sang nhịp thưa hơn: vài tháng một lần, khi có chuyện đáng kể, hoặc dịp lễ Tết. Ghi vào sổ ngày gặp, chuyện đã hỏi, những gì họ kể về gia đình, công việc của họ, để lần sau nhắn có chuyện cụ thể mà hỏi thăm.

Thỉnh thoảng gửi một thứ có ích cho họ mà không kèm lời nhờ nào: một bài viết về chuyện họ đang quan tâm, tin về một người quen cũ của họ, lời giới thiệu một người họ đang cần tìm. "Chú S ơi, cháu thấy có anh bên kho vận đang tìm đối tác phân phối ở tỉnh chú hay đi, cháu gửi chú liên lạc nếu chú cần ạ."

Khi chú S có việc vui, như công ty kỷ niệm năm thành lập hay con chú lập gia đình, một lời chúc riêng là đủ. Không cần quà, trừ khi được mời dự.

Tự kiểm sau một năm: bạn đã liên lạc với người đi trước mấy lần, và mấy lần trong đó là để cho chứ không phải để xin? Nếu phần lớn là xin, đó là lúc đổi nhịp, trước khi người kia đổi cách nhìn về bạn.

Câu hỏi thường gặp

Nếu chưa làm được gì sau một tháng thì có nên báo lại không?

Nên, nhưng nói thật. Kể mình đã thử gì, vướng ở đâu, và định làm gì tiếp. Người đi trước quý sự thật thà hơn một tin im lặng. Chỉ đừng nhắn báo lại khi hoàn toàn chưa bắt tay vào việc gì, vì khi đó không có gì đáng kể.

Người đi trước không trả lời tin báo lại thì có sao không?

Không sao. Nhiều người đọc và vui nhưng không trả lời vì bận hoặc không biết nói gì thêm. Tin báo lại là để cho, không cần hồi âm. Cứ giữ nhịp ở mốc tiếp theo, đừng nhắn hỏi họ đã đọc chưa.

Báo lại bằng tin nhắn hay gọi điện thì tốt hơn?

Tin nhắn tốt hơn vì người kia đọc lúc rảnh và không bị cắt ngang công việc. Chỉ gọi điện khi người đi trước có thói quen gọi hoặc tự đề nghị gọi. Với người lớn tuổi quen gọi, có thể nhắn trước hỏi họ tiện nghe máy lúc nào.

Có nên đăng bài cảm ơn người đi trước lên Facebook không?

Chỉ khi đã hỏi và họ đồng ý. Nhiều người không muốn bị nêu tên công khai, nhất là khi họ kể chuyện nội bộ công ty. Tin nhắn riêng luôn an toàn hơn và thường làm họ vui không kém.

Sau bao lâu không liên lạc thì nối lại sẽ thấy kỳ?

Không có mốc cố định, nhưng sau khoảng một năm thì nên mở đầu bằng một chuyện cụ thể thay vì chỉ hỏi thăm. Kể một kết quả gắn với lời khuyên năm trước là cách nối lại tự nhiên nhất, không cần xin lỗi vì lâu không nhắn.

Có nên báo lại cả cho người đã giới thiệu mình không?

Có. Người giới thiệu đã đem uy tín của họ ra để mở cửa cho bạn. Một tin ngắn sau buổi gặp và một tin khi có kết quả làm họ yên tâm, và lần sau họ sẵn lòng giới thiệu bạn tới người khác.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138